Кыргыз орфографиясынын



Скачать 14.72 Kb.
Дата09.10.2018
Размер14.72 Kb.

2 семестр. Задание 1

Арабий тилдин жазууда колдонула турган бирдиктуу нормаларын туура сактап, создору бир турдуу жазыш учун атайын иштелип чыккан эрежелердин системасы орфография деп аталат.

Кыргыз орфографиясынын

Негизи принциптери.

Кыргыз тилиндеги унгу создордун жана соз мучолорунун жазылышы ар турдуу орфографиялык принципке негизделген : 1. Морфологиялык принцип. 2. Фонетикалык принцип. 3. Традициялык принцип.

1. Морфологиялык принцип.

Буо унгу создордун бир турдуу жазылышын камсыз кылат. Башкача айтканда, унгу создордун ар кандай тыбыштык озгортууго учурап айтылышы боюнча эмес, алардын баштапкы турундогу тыбыштык корунушу сакталып жазылат.

Мисалы : комусчу эмес, комузчу.

кештурду эмес, кечтурду.

2. Фонетикалык принцип.

Кыргыз орфографиясында соз мучолорунун жазылышы фрнетикалык принципке негизделген. Тактап айтканда, унгуга уланган мучо кандай озгоруулорго учурапайтылса ошол тыбыштык туру жазууда толук сакталат. Мисалы, илик жондомосунун – НЫН мучосу 12 вариантка ээ. Алар унгу создордун аяккы муунуна карата 12 турдуу айтылат. Мынчалык коп вариантка ээ болгон мучолордду бир формага келтирип жазуу мумкун эмес. Ошондуктан кыргыз тилиндеги туунду создорду жазууда фонетикалык принцип колдонулат.

Мисалы : ак куулар, тоолор, уйлор, текечелер, тактар, жемиштер, оттор, чойчоктор, каздар, колдор, коздор, белдер.

Мында – лар мучосунун калган варианттары фонетикалык принциптин негизинде ишке ашты.

3. Традициялык принцип.



Бул принцип орус тилинен кирген орус жана чет тилинен кирген создордо колдонулат натыйжада кыргыз алфавитинде В,Ф,Х,Ц,Ж,Ь,Ъ тамгаларын кошууга алып келген.

Мисалы : революция, техника, форма, журнал, обьект, бюллетень.

Поделитесь с Вашими друзьями:


База данных защищена авторским правом ©znate.ru 2017
обратиться к администрации

    Главная страница